KIRISH: hozirgi globallashuv va madaniyatlararo muloqot jadallashgan davrda til va madaniyat oโzaro bogโliqligini oโrganish dolzarb ilmiy muammolardan biriga aylanmoqda. Lingvokulturologiya โ til va madaniyatning oโzaro taโsirini oโrganadigan fan sifatida fanlararo bilimlar tizimida muhim oโrin egallaydi. Ushbu yoโnalish til birliklarida milliymadaniy qadriyatlar, mentalitet va dunyoqarash qanday aks etishini oโrganishga qaratilgan. Olamning lisoniy manzarasi tushunchasi insonning borliqni til orqali idrok etishi va ifodalashi bilan bogโliq boโlib, u til egalarining tarixiy, ijtimoiy va madaniy tajribasini oโzida mujassamlashtiradi. Shu sababli lingvokulturologiya doirasida olamning lisoniy manzarasini oโrganish nazariy va metodologik jihatdan muhim ahamiyat kasb etadi. MAQSAD: mazkur tadqiqotning asosiy maqsadi lingvokulturologiyaning fanlararo bilimlar tizimidagi oโrnini aniqlash hamda olamning lisoniy manzarasini oโrganishning nazariy-metodologik asoslarini tahlil qilishdan iborat. Shuningdek, quyidagi vazifalar belgilandi: lingvokulturologiyaning asosiy kategoriyalarini aniqlash; til va madaniyat oโrtasidagi munosabatni tahlil qilish; olamning lisoniy manzarasi tushunchasining mohiyatini ochib berish; ushbu yoโnalishda qoโllaniladigan metodlarni asoslash. MATERIALLAR VA METODLAR: tadqiqot jarayonida quyidagi ilmiy metodlardan foydalanildi: Tahliliy metod โ lingvokulturologik nazariyalarni oโrganish va umumlashtirishda; Taqqoslash metodi โ turli tillardagi lisoniy manzaralarni qiyoslashda; Deskriptiv metod โ til birliklarining madaniy mazmunini tavsiflashda; Kognitiv yondashuv โ inson tafakkuri va til oโrtasidagi bogโliqlikni aniqlashda. Material sifatida lingvokulturologiya, kognitiv lingvistika, etnolingvistika sohalariga oid ilmiy adabiyotlar, maqolalar hamda turli tillardagi frazeologik birliklar va madaniy belgilar tanlab olindi. MUHOKAMA VA NATIJALAR: tadqiqot natijalari shuni koโrsatadiki, lingvokulturologiya tilni faqat kommunikativ vosita sifatida emas, balki madaniy kod sifatida talqin etadi. Til birliklari โ soโzlar, iboralar, maqollar va matnlar orqali millatning tarixiy xotirasi, qadriyatlari va dunyoqarashi aks etadi.Olamning lisoniy manzarasi har bir xalqda oโziga xos boโlib, u quyidagi omillar bilan belgilanadi: milliy mentalitet; tarixiy taraqqiyot; diniy va falsafiy qarashlar; ijtimoiy-madaniy muhit. Masalan, turli tillarda tabiat hodisalari yoki insoniy munosabatlarni ifodalovchi iboralar oโsha xalqning dunyoni qanday qabul qilishini koโrsatadi. Shu jihatdan lingvokulturologiya kognitiv lingvistika, psixolingvistika va sotsiologiya kabi fanlar bilan uzviy bogโliq holda rivojlanadi.Natijalardan kelib chiqib, olamning lisoniy manzarasini oโrganish tilshunoslikda yangi yondashuvlarni shakllantirayotgani, ayniqsa, madaniyatlararo kommunikatsiyada muhim ahamiyat kasb etayotgani aniqlandi. XULOSA: lingvokulturologiya fanlararo bilimlar tizimida muhim ilmiy yoโnalish boโlib, til va madaniyat oโrtasidagi murakkab munosabatlarni oโrganishga xizmat qiladi. Olamning lisoniy manzarasi esa insonning borliqni idrok etishining til orqali ifodasi sifatida ilmiy tadqiqotlarning markaziy obyekti hisoblanadi. Mazkur yoโnalishda olib borilgan tadqiqotlar: milliy oโzlikni anglash; madaniyatlararo muloqotni rivojlantirish; til oโqitish metodikasini takomillashtirishda muhim ahamiyatga ega. Kelgusida lingvokulturologik tadqiqotlarni kengaytirish, ayniqsa, oโzbek tilining lisoniy manzarasini chuqur oโrganish dolzarb ilmiy vazifa boโlib qoladi
INTRODUCTION: in the context of modern globalization and the intensification of intercultural communication, the study of the relationship between language and culture has become one of the most ะฐะบััal scientific problems. Linguoculturology, as a field that studies the interaction between language and culture, occupies an important place in the system of interdisciplinary knowledge. This direction focuses on exploring how nationalcultural values, mentality, and worldview are reflected in linguistic units. AIM: the main objective of this study is to determine the place of linguoculturology within the system of interdisciplinary knowledge and to analyze the theoretical and methodological foundations for studying the linguistic worldview. The following tasks were also set: to identify the main categories of linguoculturology; to analyze the relationship between language and culture; to reveal the essence of the concept of the linguistic worldview; to substantiate the methods used in this field. The concept of the linguistic worldview is associated with how individuals perceive and express reality through language, encompassing the historical, social, and cultural experience of language speakers. Therefore, studying the linguistic worldview within linguoculturology has significant theoretical and methodological importance. MATERIALS AND METHODS: the following scientific methods were used in the research process: analytical method โ for studying and generalizing linguocultural theories; comparative method โ for comparing linguistic worldviews across different languages; descriptive method โ for describing the cultural content of linguistic units; cognitive approach โ for identifying the relationship between human thinking and language. The research materials include scientific literature and articles in linguoculturology, cognitive linguistics, and ethnolinguistics, as well as phraseological units and cultural signs from various languages. RESULTS AND DISCUSSION: the results of the study show that linguoculturology interprets language not only as a means of communication but also as a cultural code. Through linguistic unitsโwords, expressions, proverbs, and textsโthe historical memory, values, and worldview of a nation are reflected. The linguistic worldview is unique for each nation and is determined by the following factors: national mentality; historical development; religious and philosophical views; socio-cultural environment. For example, expressions describing natural phenomena or human relationships in different languages reflect how a particular culture perceives the world. In this regard, linguoculturology develops in close connection with cognitive linguistics, psycholinguistics, and sociology. Based on the findings, it has been established that the study of the linguistic worldview contributes to the development of new approaches in linguistics and plays an important role in intercultural communication. CONCLUSION: in conclusion, linguoculturology is an important scientific field within the system of interdisciplinary knowledge that studies the complex relationships between language and culture. The linguistic worldview serves as a central object of research as it reflects the perception of reality through language. Research in this area is important for: understanding national identity; developing intercultural communication; improving language teaching methodologies. In the future, expanding linguocultural studies, particularly the in-depth study of the linguistic worldview of the Uzbek language, remains a relevant scientific task