mazkur maqolada ma’rifatli jamiyat tushunchasi ijtimoiy adolatning ma’naviy poydevori sifatida jadidlar merosi asosida tahlil qilinadi. Xususan, Mahmudxoʻja Behbudiy, Abdulla Avloniy, Munavvarqori Abdurashidxonov hamda Abdurauf Fitrat asarlarida ilgari surilgan ma’rifat, axloq, milliy uyg‘onish va adolat g‘oyalari va bu g’oyalarning yoshlar ongiga ta’siri ilmiy jihatdan yoritiladi. Tadqiqotda jadidlar nazarida ma’rifat nafaqat bilim olish jarayoni, balki jamiyatni jaholat, qoloqlik va ijtimoiy tengsizlikdan qutqaruvchi asosiy omil sifatida talqin etilgani asoslab beriladi.
this article analyzes the concept of an enlightened society as the spiritual foundation of social justice based on the legacy of the Jadid movement. In particular, the works of Mahmudxoʻja Behbudiy, Abdulla Avloniy, Munavvarqori Abdurashidxonov, and Abdurauf Fitrat are examined from a scholarly perspective, highlighting their ideas on enlightenment, morality, national awakening, and justice. The study substantiates that, in the views of the Jadids, enlightenment was interpreted not merely as a process of acquiring knowledge, but as a fundamental factor capable of liberating society from ignorance, backwardness, and social inequality.