ResearcherUz LogoResearcherUz

BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARIGA ONA TILI FANINI O‘QITISHDA MATNNI O‘QIB TUSHUNISHGA OID TA’LIM JARAYONINING IMKONIYATLARI

Annotatsiya

Mazkur maqolada boshlang‘ich ta’lim ona tili fanini o‘qitishda matnni o‘qib tushunishga oid ta’lim jarayonining pedagogik va metodik imkoniyatlari tahlil qilinadi. O‘quvchilarda o‘qish savodxonligi, mantiqiy va kreativ fikrlash ko‘nikmalarini shakllantirishda matn bilan ishlash jarayonining o‘rni ilmiy asoslanadi. Tadqiqot davomida pedagogik kuzatuv, suhbat, diagnostik topshiriqlar va o‘quvchilarning yozma ishlari tahlili metodlaridan foydalanildi. Natijalarga ko‘ra, interfaol va muammoli topshiriqlar asosida tashkil etilgan darslar o‘quvchilarning matnni chuqur anglash, tahlil qilish va mustaqil xulosa chiqarish ko‘nikmalarini rivojlantirishga xizmat qilishi aniqlandi. Matn bilan ishlash jarayonini tizimli va kreativ yondashuv asosida tashkil etish boshlang‘ich ta’lim samaradorligini oshirishning muhim omili hisoblanadi. Ta’lim tizimini modernizatsiya qilish sharoitida boshlang‘ich ta’lim bosqichi o‘quvchining keyingi bilim faoliyatiga poydevor yaratadi. Ayniqsa, ona tili fanini o‘qitishda matnni o‘qib tushunish ko‘nikmasini shakllantirish dolzarb pedagogik vazifalardan biridir. Chunki o‘qish savodxonligi nafaqat til fanining, balki barcha o‘quv predmetlarining muvaffaqiyatli o‘zlashtirilishini ta’minlaydi. Davlat ta’lim standarti va Milliy o‘quv dasturida o‘quvchilarning funksional savodxonligini rivojlantirish ustuvor yo‘nalish sifatida belgilangan. Shunga qaramay, amaliyotda matn bilan ishlash jarayoni ko‘pincha reproduktiv faoliyat — qayta hikoyalash va tayyor savollarga javob berish bilan cheklanib qolmoqda. Bu esa o‘quvchilarning tanqidiy va kreativ fikrlash ko‘nikmalarini to‘liq rivojlantirishga imkon bermaydi. Matnni o‘qib tushunish jarayoni murakkab psixologik-pedagogik faoliyat bo‘lib, u o‘qilgan axborotni anglash, tahlil qilish, umumlashtirish va qo‘llash bosqichlarini o‘z ichiga oladi. Shu bois boshlang‘ich ta’limda matn bilan ishlashning metodik imkoniyatlarini ilmiy jihatdan asoslash zarurati mavjud.


This article analyzes the pedagogical and methodological possibilities of the educational process for reading and comprehension of the text in teaching the mother tongue of primary education. The role of the process of working with the text in the formation of reading literacy, logical and creative thinking skills in students is scientifically substantiated. During the study, the methods of pedagogical observation, conversation, diagnostic tasks and analysis of students' written work were used. According to the results, it was found that lessons organized on the basis of interactive and problem-based tasks serve to develop students' skills in deep understanding of the text, analysis and independent conclusion. Organizing the process of working with the text on the basis of a systematic and creative approach is an important factor in increasing the effectiveness of primary education. In the context of the modernization of the education system, the primary education stage creates the foundation for the student's further cognitive activity. Especially in teaching the native language, the formation of the skill of reading and understanding the text is one of the urgent pedagogical tasks. Because reading literacy ensures the successful mastery not only of the language subject, but also of all academic subjects. The State Educational Standard and the National Curriculum define the development of students' functional literacy as a priority. However, in practice, the process of working with the text is often limited to reproductive activities - retelling and answering ready-made questions. This does not allow students to fully develop their critical and creative thinking skills. The process of reading and understanding the text is a complex psychological and pedagogical activity, which includes the stages of understanding, analyzing, generalizing and applying the information read. Therefore, there is a need to scientifically substantiate the methodological possibilities of working with the text in primary education.

To'liq PDF hujjat

O'xshash maqolalar

INKLYUZIV SINFLARDA O‘QUVCHILARNING HUQUQIY MADANIYATINI RIVOJLANTIRISHDA INTERFAOL METODLARNING IMKONIYATLARI.
Pedagogika fanlariInklyuziv sinfHuquqiy madaniyatHuquqiy tarbiya

Xamidova Malikaxon Oktamovna

Mazkur maqolada inklyuziv sinflarda o‘quvchilarning huquqiy madaniyatini rivojlantirishda interfaol metodlarning pedagogik imkoniyatlari nazariy-metodik jihatdan tahlil qilinadi. Huquqiy madaniyat o‘z huquq va majburiyatlarini anglash, boshqalarning huquqlarini hurmat qilish, adolatli qaror qabul qilish hamda mas’uliya…

Inter Education & Global Study12.10.202640
INGLIZ TILI DARSLARINI O‘QITISHDA ZAMONAVIY PEDAGOGIK YONDASHUVLAR
Ingliz tili ta’limiO‘qitish metodologiyasiZamonaviy yondashuvlar

Azimova Dilnoza Axmedjonovna

Mazkur maqolada ingliz tili o‘qitish metodologiyasining zamonaviy yondashuvlari ilmiy pedagogik jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotda ingliz tilini o‘qitishda kommunikativ, interfaol, kompetensiyaviy hamda axborot-kommunikatsiya texnologiyalariga asoslangan metodlarning o‘rni va ahamiyati yoritilgan. Shuningdek, ta’li…

OSIYO XALQARO UNIVERSITETI AXBOROTNOMASI03.10.202600
BOSHLANG‘ICH SINF ONA TILI DARSLARIDA MATN USTIDA ISHLASHNING KREATIV SHAKLLARI
MatnKreativ shaklBoshlang‘ich ta'lim

Fattullayeva Mahzuna Maqsud qizi

Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf ona tili darslarida matn ustida ishlashning kreativ shakllarini joriy etish masalasi ko‘rib chiqiladi. Matn bilan ijodiy ishlash usullarining o‘quvchilar nutqi, tafakkuri va kommunikativ kompetensiyasini rivojlantirishdagi o‘rni ochib beriladi. Maqolada interfaol va loyiha asosidagi …

OSIYO XALQARO UNIVERSITETI AXBOROTNOMASI03.10.202610
SUN’IY INTELLEKT ASOSIDA TA’LIM OLUVCHILARNING FIKRLASHINI RIVOJLANTIRISH.
Pedagogika fanlariSun’iy intellektTa’limFikrlash

Nosirova Ziyoda Sherzodbek qizi

Mazkur maqolada sun’iy intellekt texnologiyalaridan ta’lim jarayonida foydalanish orqali ta’lim oluvchilarning fikrlash qobiliyatini rivojlantirish masalalari yoritiladi. Sun’iy intellekt asosidagi interaktiv vositalarning tahliliy, tanqidiy, ijodiy va mustaqil fikrlashni shakllantirishdagi imkoniyatlari tahlil qilinad…

Inter Education & Global Study13.10.202631
ZAMONAVIY AXBOROT-TA’LIM MUHITINING TA’LIM OLUVCHILAR KREATIV SALOHIYATINI RIVOJLANTIRISHDAGI PARADIGMAL IMKONIYATLARI.
Pedagogika fanlariAxborot-ta’lim muhitiKreativ salohiyatKreativ fikrlash

Ismoilov Islomjon Ilhomjon o‘g‘li

Zamonaviy axborot-ta’lim muhitining ta’lim oluvchilar kreativ salohiyatini rivojlantirishdagi pedagogik imkoniyatlarini tizimlashtirish hamda uning samarali ishlash shartlarini aniqlashdan iborat. Tadqiqot nazariy-tahliliy yo‘nalishda olib borilib, ilmiy manbalarni kontent-tahlil qilish, qiyosiy tahlil, tizimlashtirish…

Inter Education & Global Study12.10.202640