MAKTABGACHA TAʼLIM TASHIKOTLARIDA MUSIQA RAHBARI VA TARBIYACHINING PEDAGOGIK- PSIXALOGIK JARAYONLARDA HAMKORLIKDAGI FAOLIYATI

--⊱⊱ 242 ⊰⊰--

HAMKORLIKDAGI FAOLIYATI

Mamadaliyeva Risolat, Olimjonova Yulduz, Xasanova Muyassar, Tojimurodova

Malohat, Atamurodova Maftuna

Toshkent viloyati pedagogik

mahorat markazi tinglovchilari:

Anatatsiya: Ushbu maqolada maktabgacha taʼlim tashkilotlarida musiqa rahbari va tarbiyachining pedagogik-psixologik jarayonlarda hamkorlikdagi faoliyati tahlil qilinadi. Musiqa mashgʻulotlarida hamkorlik bolalarning emotsional rivojlanishi, ijodiy faolligi, musiqiy idroki va ijtimoiy koʻnikmalarini shakllantirishda muhim ahamiyatga ega. Shuningdek, tarbiyachi va musiqa rahbarining oʻzaro pedagogik va psixologik kommunikatsiyasi, metodik qoʻllabquvvatlash, rejalashtirish va baholash jarayonlari yoritiladi.

Kalit soʻzlar: Maktabgacha taʼlim, musiqa rahbari, tarbiyachi, pedagogik jarayon, psixologik jarayon, hamkorlik, musiqiy idrok, ijodiy rivojlanish, ijtimoiy koʻnikmalar, metodik qoʻllab-quvvatlash.

Annotation: This article examines the collaborative activities of music directors and educators in preschool educational settings during pedagogical and psychological processes. It highlights the importance of cooperation in fostering childrenʼs emotional development, creativity, musical perception, and social skills. The article also discusses the mutual pedagogical and psychological communication, methodological support, planning, and evaluation processes between educators and music directors.

Keywords: Preschool education, music director, educator, pedagogical process, psychological process, collaboration, musical perception, creative development, social skills, methodological support.

Аннотация: В статье рассматривается совместная деятельность музыкального руководителя и воспитателя в дошкольных образовательных организациях в процессе педагогической и психологической работы. Подчеркивается важность сотрудничества для формирования эмоционального развития, творческой активности, музыкального восприятия и социальных навыков детей. Также освещаются процессы педагогической и психологической коммуникации, методической поддержки, планирования и оценки деятельности.

Ключевые слова: Дошкольное образование, музыкальный руководитель, воспитатель, педагогический процесс, психологический процесс, сотрудничество, музыкальное восприятие, творческое развитие, социальные навыки, методическая поддержка.

Maktabgacha taʼlim tashkilotlarida musiqa rahbari va tarbiyachining pedagogik-psixologik jarayonlarda hamkorlikdagi faoliyati bolalarning musiqiy, emotsional, ijodiy va ijtimoiy rivojlanishini taʼminlashda muhim ahamiyatga ega, samarali hamkorlik ikki tomonning aniq vazifalari, oʻzaro kommunikatsiya, rejalashtirish va metodik qoʻllab-quvvatlash orqali amalga oshadi.

Musiqa rahbari mashgʻulotlar mazmuni, musiqiy materiallar, ritmik va vokal mashqlar, oʻyin metodlari va baholash mezonlarini belgilasa, tarbiyachi esa ularni bolalarning individual va guruh ehtiyojlariga moslashtiradi, pedagogik va psixologik jarayonlarda hamkorlik oʻzaro

--⊱⊱ 243 ⊰⊰-- ishonch, tajriba almashish, metodik maslahatlar va qoʻllab-quvvatlashga asoslanadi, musiqa mashgʻulotlarida tarbiyachi va rahbarning birgalikdagi faoliyati bolalarning musiqiy idroki va ritmik sezgirligini rivojlantirish, emotsional reaksiyalarini boshqarish, ijodiy faollikni ragʻbatlantirish, guruh ichidagi ijtimoiy koʻnikmalarini shakllantirishga xizmat qiladi, masalan, guruh mashgʻulotlarida rahbar ohang, ritm va qoʻshiq tanlovini belgilab, tarbiyachi bolalarga harakat va ijodiy ifoda boʻyicha koʻrsatmalar beradi, hamkorlik jarayonida tarbiyachi bolaning kayfiyati, emotsional holati va faolligini kuzatadi, musiqa rahbari esa metodik va psixologik tavsiyalar bilan rahbarlik qiladi, buning natijasida bolalar tinglash, takrorlash, ritm va harakat koordinatsiyasi, ijodiy ifoda va ijtimoiy moslashuv koʻnikmalarini faol rivojlantiradi, hamkorlik shuningdek pedagogik rejalashtirish, dars materiallarini tanlash, individual va guruh mashgʻulotlarini tashkil etish, baholash va tahlil qilish jarayonlarini oʻz ichiga oladi, rahbar va tarbiyachi oʻzaro fikr almashish, tajriba va kuzatish natijalarini tahlil qilish orqali mashgʻulot sifatini oshiradi.

Samarali hamkorlik bolalarning emotsional barqarorligi va musiqaga qiziqishini kuchaytiradi, tarbiyachining pedagogik kompetensiyasi va musiqa rahbarining metodik tajribasi birlashganda bolalar individual xususiyatlari, yoshiga moslik, ijtimoiy va psixologik holatini hisobga olgan holda faoliyat olib boradi, musiqa mashgʻulotlarida hamkorlik bolalarning ijodiy erkinligini ragʻbatlantiradi, qoʻshiq, raqs va ritmik harakatlar orqali oʻzini ifoda etish imkonini yaratadi, shuningdek, hamkorlik jarayonida tarbiyachi va rahbar psixologik maslahatlar, emotsional qoʻllab-quvvatlash va pedagogik tahlil orqali bolalarning stressini kamaytiradi, musiqiy faollikni oshiradi, guruh ichidagi ijtimoiy aloqalarni mustahkamlaydi.

Yakuniy natijada musiqa rahbari va tarbiyachining pedagogik-psixologik hamkorligi maktabgacha taʼlim tashkilotlarida musiqa mashgʻulotlarini yuqori samarali, bolalarga qiziqarli va emotsional jihatdan foydali jarayon sifatida tashkil etishga xizmat qiladi, bu esa bolalarning musiqiy idroki, ijodiy faolligi, emotsional barqarorligi va ijtimoiy koʻnikmalarining sifatli rivojlanishini taʼminlaydi.

Xulosa qilib aytganda, Maktabgacha taʼlim tashkilotlarida musiqa rahbari va tarbiyachining pedagogik-psixologik jarayonlarda hamkorligi bolalarning musiqiy, emotsional, ijodiy va ijtimoiy rivojlanishini oshirishda muhim ahamiyatga ega.

Hamkorlik bolalarning ritmik sezgirligi, ijodiy faolligi, emotsional barqarorligi va ijtimoiy koʻnikmalarini shakllantirishga xizmat qiladi. Rahbar va tarbiyachi oʻzaro metodik va psixologik kommunikatsiya orqali mashgʻulot sifatini oshiradi va bolalarning individual xususiyatlarini hisobga olgan holda faoliyat olib boradi. Shunday qilib, pedagogik-psixologik hamkorlik maktabgacha taʼlim tashkilotlarida musiqa mashgʻulotlarining samaradorligini taʼminlaydigan asosiy omil hisoblanadi.

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR

1. Oʻzbekiston Respublikasi “Maktabgacha taʼlim toʻgʻrisida”gi Qonuni.

2. “Ilk qadam” oʻquv dasturi. Toshkent, 2021.

3. Qodirova F. Maktabgacha taʼlim psixologiyasi va pedagogikasi. Toshkent, 2019.

4. Hamroyeva N. Musiqa va pedagogik-psixologik hamkorlik. Toshkent, 2020.

--⊱⊱ 244 ⊰⊰--

5. Bruscia K. Music Therapy: Theory and Practice.

6. Nordoff–Robbins Music Therapy Foundation – metodik tavsiyalar.

7. Pedagogik kommunikatsiya va hamkorlik boʻyicha ilmiy manbalar.