matematika taʼlimida fazoviy tasavvur bilan tushuncha anglashni birlashtiradigan 3D vositalarning samarasi hali yetarli darajada aniqlanmagan, ayniqsa ularni dars jarayoniga qaysi didaktik sharoitlarda kiritish mumkinligi boʻyicha aniq mezonlar kam. Tadqiqotning maqsadi 3 bosqichli pedagogik tajriba orqali 3D vizualizatsiya asosidagi intervensiyaning oʻquv natijalariga taʼsirini baholash va mavjud ilmiy boʻshliqlarni aniqlashdan iborat boʻldi. N=50 nafar oʻquvchi aniqlovchi pretest, shakllantiruvchi mashgʻulotlar va nazorat posttestida qatnashdi; oʻlchov vositasining ichki mosligi Cronbach α=0,78 bilan tasdiqlandi. Guruhlararo farqlar tavsifiy statistika va t-test yordamida tekshirildi, effekt hajmi Cohen d=1,46 bilan hisoblandi. Tajriba guruhi ballari M=78,4; SD=6,2; 64–91 oraligʻida boʻlib, nazorat guruhidagi M=69,1; SD=6,5; 55–84 koʻrsatkichlardan sezilarli yuqori chiqdi. Fazoviy tasavvur boʻyicha M=79,2; SD=5,8; 61– 93, tushuncha anglash boʻyicha esa M=71,0; SD=6,1; 58–88 natijalari 3D vositalar aynan koʻrgazmalilikni emas, balki mazmunni qayta qurishni ham kuchaytirishini koʻrsatdi. p<0,001 darajasi farqning barqarorligini tasdiqladi. Xulosa shuki, 3D vizualizatsiya oʻquvchilarning geometrik obrazlar bilan ishlashini tezlashtiradi, ammo kelgusida geometrik boʻlimlar boʻyicha differensiatsiyalangan modellar va formativ baholash mezonlarini yanada aniqroq ishlab chiqish zarur.
в обучении математике влияние 3D-средств, которые одновременно поддерживают пространственное представление и осмысление понятия, до сих пор описано недостаточно точно; особенно не хватает ясных критериев их включения в урок. Цель исследования состояла в том, чтобы через трёхэтапный педагогический эксперимент оценить эффект интервенции на основе 3D-визуализации и обозначить существующие исследовательские пробелы. В исследовании участвовали N=50 учащихся, прошедших констатирующий предтест, формирующие занятия и контрольный посттест; внутренняя согласованность измерительного инструмента была подтверждена значением Cronbach α=0,78. Межгрупповые различия проверялись с помощью описательной статистики и t- критерия, а величина эффекта рассчитывалась как Cohen d=1,46. Показатели экспериментальной группы составили M=78,4; SD=6,2; 64–91 и оказались заметно выше, чем в контрольной группе с M=69,1; SD=6,5; 55–84. По пространственному представлению получено M=79,2; SD=5,8; 61–93, а по осмыслению понятия — M=71,0; SD=6,1; 58–88; это указывает не только на усиление наглядности, но и на более глубокую перестройку содержания знаний. Уровень p<0,001 подтвердил устойчивость различий. В итоге 3D-визуализация ускоряет работу учащихся с геометрическими образами, а дальнейшие исследования должны точнее моделировать дифференцированные решения для разных геометрических разделов и критерии формативного оценивания.